VAN GOGH MAAND: Massa’s bouquetten en kranzen

(…) verbeeld je, de volgende morgen kwamen er van Parijs & elders 8 vrienden die de kamer waar de kist stond behingen met zijn schilderijen die o zoo mooi deden. Er waren massa’s bouquetten en kranzen. Dr. Gachet was de eerste die een prachtige bouquet zonnebloemen bracht omdat hij daar zooveel van hield. In Auvers wonen heel veel artisten en er waren er velen gekomen. (…) Hij ligt op een zonnig plekje midden in de korenvelden & en het kerkhof heeft niet dat onaangename van de Parijsche kerkhoven. Dr. Gachet sprak heel mooi; ik bedankte in een paar woorden & toen was het gedaan. ’s Avonds ben ik nog weg kunnen gaan maar o wat is het overal leeg, ik mis hem zoo het is of alles mij aan hem doet denken.

Brief Theo van Gogh aan Jo van Gogh, uit het boek ‘A Great Artist Is Dead – Letters of Condolence on Vincent van Gogh’s death’ van Ronald Pickvance (link naar download onderaan post)
Vincent van Gogh op zijn sterfbed
Paul van Ryssel (pseudoniem Paul Gachet) (1890)

De bovenstaande tekst schreef Theo van Gogh aan zijn vrouw Jo op de dag na hij zijn broer heeft begraven. Een man wiens hart is gebroken. Zijn geliefde broer is overleden en werd op 30 juli 1890 begraven (vandaag 130 jaar geleden). Artiesten en vrienden stonden om de kist heen en huilde. We focussen vandaag in VAN GOGH MAAND op de begrafenis van de rijzende ster: Vincent van Gogh.

De begrafenis

De rouwkaart van Vincent van Gogh
met onderaan treintijden vanaf Paris-Nord

Terwijl zijn kist werd gemaakt lag Vincent, na zijn overlijden, nog in zijn vertrouwde kamer in Auverge Ravoux. Hij werd daarna opgebaard in de Schilderskamer, welke compleet gevuld was met zijn eigen schilderijen. O.a. ‘Kerk in Auvers-sur-Oise’, ‘Irissen’ en ‘De Tuin van Daubigny’ hingen in de ruimte. Ook zijn schildersezel en -kwasten stonden bij zijn kist.

Op de rouwkaart hierboven is te zien dat de zin ‘en l’Église de Auvers-sur-Oise’ is doorgestreept. De pastoor heeft geweigerd om Vincent’s begrafenis te begeleiden omdat ‘er geen zelfmoordenaars in de kerk thuis horen’. Er waren ongeveer 20 mensen aanwezig bij de plechtigheid, waaronder bekende schilders/vrienden als Émile Bernard, Lucien Pissarro (ja, de zoon van!), Charles Laval en Père Tanguy. Ook locale mensen waren aanwezig als Dr. Gachet en Arthur Ravoux.

Vincent is begraven op het kerkhof van Auvers-sur-Oise. De begrafenis is goed en uitvoerig beschreven door vriend en schilder Émile Bernard, in een brief die hij stuurde aan kunstcriticus Gustave-Albert Aurier. Hierin schreef hij o.a. over de bloemen die op de kist lagen.

De zonnebloemen waar hij zo van hield, gele dahlia’s, overal gele bloemen. Zoals u zich misschien herinnert was dit zijn lievelingskleur, het symbool van het licht, waarvan hij droomde dat het zowel in de harten van mensen als in kunstwerken zat.

Eigen vertaling – oorspronkelijk in Frans en Engels
Brief Émile Bernard aan Gustave-Albert Aurier uit het boek ‘A Great Artist Is Dead – Letters of Condolence on Vincent van Gogh’s death’ van Ronald Pickvance (link naar download onderaan post)
L’Enterrement de Vincent van Gogh
(De Begrafenis van Vincent van Gogh)
– Émile Bernard (1893)

Na afloop

Theo bleek ongeneeslijk ziek vlak voor de dood van Vincent. Hij overleed een klein half jaar na zijn broer en ligt naast hem begraven op het kerkhof in Auvers-sur-Oise. De schilderijen kwamen in het beheer van zijn vrouw Jo en toen zij overleed in beheer van hun zoon Vincent Willem.

Vincent van Gogh brak pas echt door toen hij eenmaal was overleden. Hij werd populairder dan ooit – door de inspanningen van Jo en Vincent Willem van Gogh – met als hoogtepunt een eigen museum in Amsterdam. Het museum trekt tegenwoordig (voor de COVID-19 crisis) jaarlijks 2 miljoen bezoekers. Iets waarvan hij, denk ik, nooit had durven dromen.

Zucht.. Als hij toch maar eens wist hoe geliefd hij nu is, hè?

Van Gogh Maand

Van 29 juli t/m 31 augustus is het VAN GOGH MAAND bij De K van Kunst! Klik hier om alle VAN GOGH MAAND blog posts te lezen.

Bronvermelding:
wikipedia.nl en wikipedia.com
vangoghmuseum.nl
hetgeheugen.delpher.nl
‘A Great Artist Is Dead – Letters of Condolence on Vincent van Gogh’s death’ – Ronald Pickvance hier te downloaden via facebook Van Gogh Museum Book club!

2 reacties

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.