VAN GOGH MAAND: Schilderen in Scheveningen

Vincent van Gogh verbleef van december 1881 tot september 1883 (voor de tweede keer in zijn leven) in Den Haag en Scheveningen. Hij was een beginnend kusntenaar en ging in de leer bij zijn aangetrouwde neef Anton Mauve. Via Anton maakte hij kennis met De Haagse School en o.a. Nederlandse schilders Josef Israels, Jan Hendrik Weissenbruch en George Hendrik Breitner. Vooral met de laatste schilder ging Vincent veel op pad: om schilderijen te maken en… andere dingen, maar daar hebben we het in een latere blog over šŸ˜‰

Zeegezicht bij Scheveningen

Zeegezicht bij Scheveningen – Vincent van Gogh (1882)
olieverf op doek – 36,4 x 51,9 cm
Van Gogh Museum Amsterdam

Omdat Vincent moeite had om modellen te vinden, ging hij vaak op pad om ‘en plein air’ te schilderen, in Den Haag en in Scheveningen. Een van de imposantste schilderijen van Van Gogh uit Scheveningen is toch wel ‘Zeegezicht bij Scheveningen’. De grauwe lucht, de wilde zee.. Je voelt nog net niet de wind in je gezicht!

Ondanks de bekende grijze kleurschakeringen en de populaire locatie hoort dit werk niet bij de stijl van de Haagse School; zij hielden een meer realistische stijl aan. En zelfs hier – in een van zijn eerste olieverf schilderijen – zie je HET ‘handelsmerk’ van Vincent al tevoorschijn komen: de harde verfstreken en dikke verflagen.

Door het stormachtige weer moest Vincent snel te werk gaan met het schilderij. Er is een hoop zand op het werk terecht is gekomen en Van Gogh probeerde dit er snel vanaf te halen. Zelfs vandaag de dag zitten er nog steeds zandkorrels in het werk..!

microscoopopname van de verf: er zitten zandkorrels in!
bron: ontrafel.vangogh.nl

Achtergelaten, verkocht en geĆ«rfd…

Het schilderij zelf is heel mooi om te zien, maar ook de geschiedenis van het werk is minstens net zo intrigerend.

Het werk is door Vincent in 1885/1886 achtergelaten bij zijn moeder in Breda (op zolder). Toen zij verhuisde naar Leiden in 1888 is het schilderij in bewaring gekomen van timmerman Adrianus Schrauwen. In 1902 is het werk in een bundel willekeurige schilderijen (?!) gestopt en via Jan C. Couvreur en Kees Mouwen jr. bij Kunstzalen Oldenzeel te Rotterdam terecht gekomen.

Een foto van de familie Ribbius Peletier
bron: dbnl.org

Tijdens de tentoonstelling ‘Vincent van Gogh’ in 1903 in de Kunstzalen is het werk verkocht voor 2.500 gulden (!!) door Gerlach Ribbius Peletier, een tabakhandelaar en bekend verzamelaar van schilderijen van Vincent van Gogh! Na zijn overlijden, dat van zijn vrouw en hun dochter is het werk gedoneerd aan de Staat der Nederlanden. En de Staat heeft het werk geplaatst in het ‘Rijksmuseum Vincent van Gogh’ (nu ook wel bekend als het Van Gogh Museum).

Eind goed, al goed?

Ik vrees het niet.. Op 7 december 2002 werd dit schilderij – samen met het werk ‘Het uitgaan van de hervormde kerk te Nuenen’ – gestolen uit het Van Gogh Museum. Beide schilderijen waren 13 jaar lang spoorloos. Maar in januari 2016 kwam er goed nieuws.

‘Ze zijn terecht! Dat ik dat ooit nog zou kunnen zeggen, daar durfde ik niet meer op te hopen.’, zegt Axel RĆ¼ger, de toenmalige directeur van het Van Gogh Museum. De twee gestolen schilderijen waren na een grondig onderzoek gevonden in een huis vlak bij Napels, ItaliĆ«. Naderhand bleek dat de werken in handen waren geweest van een maffiabende uit Napels.

foto van de twee gevonden werken van Vincent van Gogh te Napels, Italiƫ
bron: NU.nl / ANP

Beide schilderijen waren na de vondst weer overhandigd aan het Van Gogh Museum. ‘Zeegezicht bij Scheveningen’ was beschadigd geraakt: linksonder ontbrak een stuk verf. Het werk werd uitvoerig gerestaureerd – o.a. met een 3D printer om het reliĆ«f goed te krijgen – en is nu weer te bewonderen in het Van Gogh Museum te Amsterdam.

Dus.. toch wel een beetje een ‘eind goed, al goed’!

Van Gogh Maand

Van 29 juli t/m 31 augustus is het VAN GOGH MAAND bij De K van Kunst! 

Klik hier om alle VAN GOGH MAAND blog posts te lezen.
Klik hier voor extra materiaal voor VAN GOGH MAAND op Instagram (zoals mijn bezoek aan Scheveningen!)

Bronvermelding:
wikipedia.com
vangoghmuseum.nl
ontrafel.vangogh.nl
omroepwest.nl
dbnl.org
NU.nl

2 reacties

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.